PLN
Koń appaloosa to indiański potomek mustanga, wyhodowany w Ameryce Północnej. Chętnie wykorzystywany w polowaniach na bizony, jako koń bojowy w walkach pomiędzy plemionami Indian oraz przy wypasie bydła. Dziś to najbardziej popularna rasa w USA.
Koń appaloosa - historia rasy
Konie, które zapoczątkowały rasę zostały sprowadzone na teren dzisiejszych Stanów Zjednoczonych (tzw. Nowy Świat) przez hiszpańskich konkwistadorów, którzy podbili te ziemie.
W XVIII wieku w połączeniu z lokalną rasą - mustangiem powstał koń hodowany przez plemię Indian Nez-Percé (z fr. „Przekłute Nosy”) w stanie Idaho, Waszyngton i Oregon w Ameryce Północnej. Hodowla skupiała głównie konie maści tarantowatej. Nez Percé zamieszkiwali tereny między innymi nad rzeką Palouse, od której wywodzi się nazwa rasy.
W 1860 roku odkryto złoto na ziemiach Indian Nez Percé, w dorzeczu Snake River. Wkrótce zaatakowano te tereny, niszcząc jedną z wiosek plemienia, aby na jej miejscu postawić miasteczko Lewiston. Szczep Nez-Percé, próbując uniknąć zamknięcia i zagłady z rąk białych najeźdźców, podjął ucieczkę w wyniku czego przeżyło niewiele koni. Te, które przetrwały, zostały odebrane Indianom i dały początek małej populacji rasy w 1938 roku, dzięki inicjatywie Amerykanina Claude’a Thompsona. W celu uszlachetnienia rasy klacze rasy Appaloosa krzyżowano z ogierami quarter horse oraz pełnej krwi angielskiej. Obecnie hodowla liczy ponad 500 tys. sztuk.
Rasa Appaloosa to dziś najbardziej popularna i lubiana rasa w Stanach Zjednoczonych Ameryki. Wspomniany stan Idaho stał się niejako “stolicą” tej rasy - w mieście Moscow znajduje się centrum informacyjne o rasie oraz siedziba Appaloosa Horse Club, które dba o czystość tej rasy.
Obecnie hodowlę prowadzi się głównie w USA. Niewielkie hodowle można spotkać również na innych kontynentach.
Konie appaloosa - budowa i charakterystyka
Koń appaloosa ma smukłą, silną sylwetkę. Jego ciało wpisuje się w tzw. kwadrat, którego “wierzchołkami” są kolejno środek linii: łopatka-szyja, najwyższy punkt zadu, koniec tylnych kończyn oraz przednich kończyn (zdjęcie poniżej).
Charakterystyczna dla rasy jest mała sucha, szeroka głowa z niewielkimi uszami, osadzona na średnio długiej i mocno zbudowanej szyi. Łopatki są ustawione ukośnie, kłąb jest słabo zarysowany, a grzbiet szeroki, krótki i mocny. Klatka piersiowa konia appaloosa jest szeroka i głęboka, dzięki czemu ma wygodny dla jeźdźca chód. Zad jest dosyć mocno ścięty i dobrze umięśniony. U tej rasy często spotyka się zbyt delikatne kończyny, które są suche, prawidłowo zbudowane o widocznych stawach. Często spotykane są strome pęciny.
To, co wyróżnia rasę appaloosa to z pewnością małe, twarde i sprężyste kopyta o paskowanym rogu, które odpowiadają za dużą wytrzymałość tych zwierząt. Dodatkowo charakterystyczna jest rzadka grzywa oraz ogon, nakrapiana skóra na pysku, a także biała twardówka (jak u ludzi), czyli część oka wokół tęczówki. Ostatnią cechą tej rasy jest wspomniany już paskowany pionowo róg kopytowy.
Osiągany wzrost: 145-160 cm
Masa ciała: 450-500 kg
Maść - umaszczenie:
Istnieje pięć głównych typów tarantowatego umaszczenia koni Appaloosa:
- Wzór lamparci (leopard) – dominujący typ umaszczenia- ciemne cętki na jasnym tle
- Płatki śniegu – jasne cętki na ciemnym tle
- Derka biała – grzbiet i zad białe, reszta ciemna
- Derka nakrapiana – grzbiet i zad białe nakrapiane, reszta ciemna
- Marmurek – nakrapiany wzór na ciele w formie nierównomiernych jasnych plam, czasem nachodzących na siebie
W ramach powyższych typów istnieje wiele różnych wzorów np. blue roan - czyli tzw. niebieski deresz, co jest inną odmianą typu leopard.
Konie appaloosa - użytkowanie
Koń rasy appaloosa przez Indian był wykorzystywany do polowań na bizony, a także jako szybki koń bojowy do walk. Wkrótce rasę tą docenili również biali ludzie, używając ich jako koni do wypasu bydła.
Konie appaloosa są bardzo wytrzymałe i szybkie, dzięki czemu chętnie wykorzystywane są jako konie westernowe.
Rasa ta, polecana jest również do rekreacji ze względu na swoją wszechstronność, a także łagodne usposobienie i karność.
Koń appaloosa - cena
Cena konia Appaloosa, jak w przypadku każdej z ras, jest zależna od stanu zdrowia zwierzęcia, jego rodowodu, możliwości, osiągnięć oraz wieku. Średnia cena to ok. 20-25 tys. złotych. Najdroższe konie tej rasy dochodzą do ok 45-50 tys. złotych.
Podsumowanie
Znane z cętkowanego umaszczenia od zawsze kojarzą się z westernami, a także plemionami Indian w USA. Niegdyś pomagające w polowaniach na bizony, wypasie bydła oraz wojnach pomiędzy plemionami, dziś świetnie sprawdzają się w konkurencjach westernowych zręcznie wykonując poszczególne zadania.
